4.HAFTA 4. Yayın Gerlach Ely Öğretim Tasarımı Modeli

                                                           GERLACH ELY MODELİ

1) Hedeflerin belirlenmesi

2) İçeriğin belirlenmesi

3) Giriş davranışlarının değerlendirilmesi

4) Stratejilerin belirlenmesi

5) Grupların organizasyonu

6) Zamanın planlanması

7) Öğrenme ortamının belirlenmesi

8) Uygun kaynaklarının seçilmesi

9) Öğretmen ve öğrenen performansının değerlendirilmesi

10) Geri bildirim analizi

Giriş Davranışlarının Değerlendirilmesi

    Öğretmenler başlangıçta öğrencilerin hangi bilgilerle sınıfa geldiklerini bilmeleri gerekmektedir Eğer bu bilinmiyorsa öğrenme öğretme etkinlikleri orta seviyedeki öğrenciye göre gerçekleştirmelidir.

Stratejilerin Belirlenmesi

• Öğretim stratejileri kavramı, öğretmenlerin bilgiyi kullanma yaklaşımlarını, kaynakların seçimini ve öğrencilerin rollerinin belirlenmesini kapsamaktadır Model kavramı ise, öğretim manasında, bilginin öğretilmesi için sistematik bir plan olarak tanımlanmaktadır Bu çalışmada iki yaklaşım üzerinde durulmaktadır

• Açıklayıcı Yaklaşım Geleneksel bir yaklaşım olup öğretmenin öğrenciye bilgiyi doğrudan sunduğu ve öğrencinin bilginin pasif alıcısı olduğu bir yaklaşımdır Bilginin kaynağına daha çok ders kitapları ve diğer bilgi kaynakları, öğretmenin kişisel deneyimleri, görsel ve işitsel materyaller kullanılmaktadır

• Araştırma Yaklaşımı Gerçek problemleri harekete geçiren, kullanılan materyallerle öğrencilerin keşif yapmalarını sağlayan ve güçlü etkileşimin olduğu en iyi çalışma metodudur Ivany Collıns 1969 Akt Joyce Weil 1986 57

Grupların Organize Edilmesi

    İnsanların birlikte öğrenmeleri için doğal bir sihir yoktur Özel hedefler grubun büyüklüğüne karar vermektedir Özel hedefler belirlenir ve seçilir, içerik seçilir, uygun performans kriterleri belirlenir, giriş davranışların ölçülür.

    Bundan sonra ise üç temel soruya cevap verilmesi gerekmektedir Gerlach Ely 1980 17

1) Öğrenenler kendi başlarına hangi özel hedeflere ulaşabilirler?

2) Öğrenenler, aralarında gerçekleşecek etkileşim yoluyla hangi özel hedefleri kazanabilirler

3) Öğretmenin sunumuyla ve öğrenen ve öğretmen arasında etkileşim sayesinde hangi özel hedefler

kazanılabilir?

Zamanın Planlanması

    Strateji ve yöntemleri kullanmak ve çeşitli grup çalışmaları oluşturmak için belirli bir zaman kullanılmaktadır İşlenilecek konular, belirlenen özel hedefler, öğrenme alanlarını oluşturma, öğrenci ilgi ve ihtiyaçları için zamanın planlanması gerekmektedir Öğretmen zamanı belirlerken grupların oluşturulmasında cevap vermesi gereken üç sorunun analiz etmesiyle başlamaktadır Gerlach Ely 1980 19

1 Öğrenenler kendi başlarına hangi özel hedeflere ulaşabilirler?

2 Öğrenenler, aralarında gerçekleşecek etkileşim yoluyla hangi özel hedefleri kazanabilirler?

3 Öğretmenin sunumuyla ve öğrenen ve öğretmen arasında etkileşim sayesinde hangi özel hedefler kazanılabilir?

Uygun Kaynakların Seçilmesi

    Öğretme ve öğrenme sürecinde etkililiği ve kalıcılığı arttırma bakımından öğretim ortamı ve materyallerin önemi büyüktür Öğretilmek istenen bilginin öğretmen tarafından öğrenene daha iyi ve kolay aktarabilmesi aynı zamanda kalıcı olmasında, sunuluş biçiminin büyük önemi vardır Bilginin sunulmasında ne kadar fazla duyu organına hitap ediliyorsa, öğrenme süreci de o oranda kısalacak ve öğrenme oranı da artacaktır ( 2002

    • Bu modelde öğretmenlere önerilen materyaller aşağıda maddeler halinde sunulmaktadır

 Gerçek materyaller ve insanlar

 Görsel materyaller

 İşitsel materyaller

 Basılı materyaller

Performans Değerlendirme

• Performans öğretmen öğrenen, öğrenen öğrenen, öğrenen öğretim ortamı arasında etkileşimde bulunmaktır Gerlach Ely 1980 26

• Performans ortaya çıkan durumlar ve tepkilerle beraber, öğretim davranışlarından ve öğrenme davranışlarından oluşmaktadır Performans belli bir zamanı kapsamazken buna karşın performans süresince birçok noktasında değerlendirme gerekmektedir Örneğin bir öğrencinin mikroskopta incelediği hücreleri tanımlaması ya da bir tarih öğrencisinin kendi cümleleri ile I Dünya savaşında yaşanılan olayları tanıtması Gerlach Ely 1980 26

    Performans değerlendirme ise modelin öğeleri arasında yer almaktadır En çok kullanılan değerlendirme formu ise sorulan sorulara evet veya hayır ile cevap vermektir Örneğin “Belirli koşullar altında, davranışı ayrıntılarıyla gösterdi mi? Sorusu daha ön plandadır 4 sınıf sosyal bilgiler dersinde dünya küresi üzerinde yer alan enlem ve boylamları tanımak ve üç önemli yörüngesinin ismini ne olduğunu söylemesiyle değerlendirme başlamaktadır Değerlendirme öğretmen sorularıyla olmakla beraber diğer öğrencilerin sorularına cevap vermesiyle ya da kendi cevaplarının harita üzerinde doğruluğunu kontrol ederek de gerçekleşmektedir Gerlach Ely 1980 26

Geri Bildirim Analizi

• Geri bildirim doğruluğu onaylamak anlamında kullanılmaktadır Örneğin elektrik devresinin kurulmasından sonra doğruluğu onaylamak için yapılan çalışmalar geri bildirim içerisinde yer almaktadır Gönderdiğiniz sinyal yerine ulaştı veya hayır yanlış gitti yerine ulaşılamadı denilir Gerlach Ely 1980 28

• Öğretmen bilginin sunumu esnasında da geri bildirim verebilir Öğrencilerin sunum esnasında karışık ve şaşkın bir şekilde bakışlarından sonra öğretmen uyarır, geri konunun ilk bölümüne döner ve basit açıklamalar yaparak öğrencinin bu durumdan kurtulması sağlanır Gerlach Ely 1980 29

Gerlach ve Ely Öğretim Tasarımı Modelinin Güçlü Yanları

    Bu bölümde Gerlach ve Ely öğretim tasarımı modelinin literatür incelemesi ve uygulanması sonucunda araştırmacı tarafından tespit edilen güçlü yanları sunulmaktadır

1 Gerlach ve Ely öğretim tasarımı modeli, sınıf öğretim sistemi tasarımı modeli olma özelliği ile özelliklede ilköğretim ve ortaöğretim öğretmenleri için klavuz özelliği taşımaktadır Aşamaların belirli sıralanması öğretmenlere uygulama esnasında kolaylıklar sağlayacağı düşünülmektedir

2 Geleneksel sınıf ortamına bilim ve teknoloji ürünlerinin getirilmesini ve öğrencilerin beş duyu organına hitap edecek kaynakların kullanımı önermesi hedeflerin kazandırılmasında etkili olacağı düşünülmektedir.

3 Modelin her basamağında öğretim esnasında şartlara uygun olarak farklı alternatifler sunulmaktadır Örneğin, sınıf mevcuduna göre grupların ayarlanması, sınıfın fiziksel şartlarına göre öğrenme ortamının ayarlanması, konunun özelliğine göre zamanın ayarlanması sunulan alternatifler içerisinde yer almaktadır

Gerlach ve Ely Öğretim Tasarımı Modelinin Sınırlı Yanları

    Bu bölümde Gerlach ve Ely öğretim tasarımı modelinin literatür incelemesi ve uygulanması sonucunda araştırmacı tarafından tespit edilen sınırlı yanları sunulmaktadır

1 Gerlach ve Ely Öğretim Tasarımı modeli aşamaları içerisinde yer alan hedeflerin ve içeriğin belirlenmesinde, giriş davranışlarının belirlenmesinde, grupların oluşturulmasında, zamanın ayarlanmasında, öğrenme alanlarının oluşturulmasında, kaynakların seçiminde ve performans değerlendirilmesinde öğretmenlere büyük sorumluluklar yüklenmektedir Bu sorumluluklar için fiziksel güçle beraber belirli yeterlikler ve belirli zamanın olması gerekliliği düşünülmektedir.

 2 Gerlach ve Ely öğretim tasarımı modeli ile ilgili yapılan literatür incelemesinde modelle ilgili daha önce yapılmış herhangi bir uygulama çalışmasına rastlanılmamıştır Dolayısıyla modelin uygulanması basamağında zorluklar yaşanılabileceği düşünülmektedir Ayrıca bu durumun uygulama sonunda ortaya çıkacak sonuç ve tartışma aşamasında sınırlılıklar oluşturacağı düşünülmektedir.

3 Bu araştırmanın uygulama basamağında yer verilen grup çalışmasının etkili olabilmesi için öğrenci sayısının belirli bir oranda olmasıgerekmektedir Bu araştırmanın uygulaması 42 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir Bu sayının grup çalışması için fazla olduğu düşünülmektedir.

4 Grup çalışmasının gerçekleştirildiği alanın yeterli büyüklükte olması gerekmektedir Bu araştırmanın uygulamasının yapıldığı sınıfın yeterlibüyüklükte olmaması, gruplardaki öğrencilerin hareket alanını kısıtladığı düşünülmektedir.

5 Bu araştırmada uygulama basamağı için araştırmacı tarafından 6 ders saati olarak belirlenmiştir Uygulamanın grup çalışmasını içermesi ve kullanılan yöntemin fazla zaman alması nedeniyle araştırmacı tarafından belirlenen 6 ders saatinin yeterli olmadığı düşünülmektedir.

Uygulama Alanları

• Gerlach ve Ely öğretim tasarımı modeli literatür incelemesinde önerildiği gibi özellikle ilköğretim, ortaöğretim ve yükseköğretimde kullanılabileceği düşünülmektedir.

• Ayrıca grup çalışmasının var olmasından dolayı özellikle araştırma inceleme, problem çözme, ve iletişim becerilerinin kazandırılması amaçlanan ders, kurs, hizmet içi eğitimler ve çeşitli sertifika eğitimlerinde kullanılabileceği düşünülmektedir.